Luchtwachttoren Maashees opent deuren tijdens Open Monumentendagen

De luchtwachttoren 8J2 in Maashees is op zaterdag 12 en zondag 13 september te bezoeken tijdens de Open Monumentendagen. Het monument opent dit jaar voor de twaalfde keer zijn deuren. Het landelijke thema is ‘Veerkrachtig Erfgoed – In tijden van onzekerheid’.

Bezoekers krijgen tijdens het monumentenweekend uitleg over de geschiedenis en het functioneren van de luchtwachttoren. Enkele luchtmachtofficieren van de MCMR Luitenant-generaal Bestkazerne vertellen over de ontstaansgeschiedenis van de toren, de werking van radarsystemen en het herkennen van vliegtuigen in het luchtruim. Ook is een voormalige luchtwachter aanwezig die in de jaren vijftig daadwerkelijk dienst heeft gedaan op de toren.

In het atelier in de landschapstuin rond de toren toont Lilian Verspaget haar hoeden en andere sierlijke creaties. De natuur vormt een belangrijke inspiratiebron voor haar werk. Veren, bloemen, takjes en andere natuurlijke materialen verwerkt zij tot onder meer kleurrijke hoeden en sierlijke haarbanden.

Lilian Verspaget toont haar hoeden en andere sierlijke creaties.

De creaties zijn bedoeld voor bijzondere gelegenheden en zijn vaak uitbundig en handgemaakt. Daarmee is ieder exemplaar uniek. Verspaget gebruikt materialen die zij vindt in de natuur en in haar tuin in de Spurkt in Venray. Ook tijdens reizen naar India verzamelt zij bijzondere materialen en voorwerpen die later in haar creaties worden verwerkt.

De luchtwachttoren in Maashees kreeg op 17 maart 2026 de status van gemeentelijk monument van de gemeente Land van Cuijk. Daarmee behoort de toren tot het lokale culturele erfgoed. Tijdens de Open Monumentendagen zijn in de gemeente Land van Cuijk ruim zeventig monumenten geopend.

Luchtwachttoren 8J2 werd in 1953 gebouwd voor het Korps Luchtwachtdienst. Tijdens de Koude Oorlog hielden luchtwachters vanaf de toren het luchtruim in de gaten om mogelijke vijandelijke vliegtuigen te signaleren. De toren maakte deel uit van een landelijk netwerk van 276 uitkijkposten. Samen met de luchtwachttorens bij Horst-America en Arcen vormde Maashees observatiedriehoek J van luchtwachtcentrum Sector 8.

Vanaf het open platform speurden luchtwachters met kijkers en op hun gehoor het luchtruim af. Met een peilinstrument, het zogenoemde luchtwachtinstrument, bepaalden zij de richting en afstand van gesignaleerde vliegtuigen. De waarnemingen werden vervolgens telefonisch doorgegeven aan het luchtwachtcentrum. Het motto van de luchtwachtdienst luidde: ‘Kijken, luisteren en doorgeven.’

Door de komst van snellere vliegtuigen en de verbetering van radarsystemen verloren de luchtwachttorens begin jaren zestig hun functie. In 1968 werd de luchtwachtdienst opgeheven. De luchtwachttoren 8J2 in Maashees bleef echter behouden. De toren staat op particulier grondgebied, doorstond de tand des tijds en werd uiteindelijk gerestaureerd. Tegenwoordig is het een van de slechts negentien nog bestaande luchtwachttorens in Nederland.

Meer informatie is te vinden op www.luchtwachttorens.nl.